يق : انه لكريم الخل . و فقير و محتاج و و درويش . خل ( xell ) و ( xoll ) ا . ع . دوست و در اين صورت هميشه بالفظ ود مرادف باشد . يق : كان لى ودا و خلا و كذا و داو خلا . ج : اخلال . خل ( xal ' ) م . ع . خلاءت الناقة خلا و خلاء و خلوء ( از باب فتح ) : فرو خفت ناقه بىعلتى . و يا حرونى كرد و نگذاشت جا را . و كذلك الجمل او خاص بالاناث . خلا ( xal ) ع . حرف استثنا . يعنى جزء و خلا عن و ما خلا يعنى مگر و جز و جز آن و به غير . و خلا ان يعنى به غير از آن و بجز آن و اگر نه آن و گرنه آن و چون كلمهء خلا ما بعد خود را نصب كند كلمهء فعل خواهد بود . و قولهم : افعل كذا و خلاك ذم اى اعذرت و سقط عنك الذم . خلا ( xel ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - آب دست جاى و پاى خانه و مبرز و كار آب و بيت الخلا و فرناك و آشيگاه و پاى خانه . خلا ( xel ' ) ا . پ . - مأخوذ از تازى - جاى خالى . و در پنهانى ضد ملا . خلا ( xal ' ) ص . ع . مكان خلاء : جائى كه در آن كسى نباشد . خلاء ( xal ' ) ا . ع . آب دست جاى . و جاى خالى . المثل : خلاؤك اقنى لحياءك يعنى در منزل خود هرگاه كه تنها ماندى ملازم حياى خود باش . و انا منك خلاء يعنى من از تو برى هستم و در اين معنى آخر لا يثنى و لا يجمع . خلاء ( xal ' ) م . ع . خلا المنزل من اهله خلوا و خلاء ( از باب نصر ) : تهى گرديد آن منزل از اهل خود . و خلا الرجل بنفسه خلوة و خلاء : خلوت كرد آن مرد و كسى را به خود راه نداد . و خلا الرجل بفلان خلوة : خلوت كرد آن مرد با فلان . و كذلك خلا بزوجته خلوة . و خلا الرجل خلاء : افتاد آن مرد در جائى تهى كه كسى بوى مزاحمت نمىكند . و گذشت . و رفت . و فرستاده شد . مر . خلوة . و خلا على بعض الطعام : اقتصار كرد بر بعض طعام . و خلا مكانه خلوا و خلاء : بمرد . و خلا به و اليه و معه خلوا و خلاء و خلوة : گرد آمد با وى در خلوت . و خلا عن الامر و منه : تبرى كرد از آن كار . و خلا عن الشيئ : فرستاد آن چيز را . و خلابه : ريشخند كرد بوى . خلاء ( xel ' ) م . ع . خلا خلاء و خلوء و خلاء . مر . خل و خلوء . خلاب ( xal b ) ا . پ . گل و لاى . و آب بهم آميخته . و زمين گلناك و باتلاقى كه پاى آدمى و چاروا در آن بماند . خلاب ( xel b ) م . ع . خلبه خلبا و خلابا و خلابة . مر . خلب . و خالب مخالبة و خلابا . مر . مخالبة . خلاب ( xall b ) ص . ع . مرد فريبنده و مكار . و دروغگو . خلابة ( xel bat ) م . ع . خلب خلبا و خلابا و خلابة . مر . خلب . خلابة ( xel bat ) ا . ع . امبر مانندى كه بدان چيزى را مىگيرند و بفرانسه فرسپس مىگويند . و نيز خلابة : فريب . خلابه ( xall bat ) ص . ع . زن فريبنده و مكاره و دروغگو . خلابر ( xal bar ) ا . پ . تازيانى كه در درب‌خانهء پادشاهان مرسوم خوار باشند . خلابس ( xal bes ) ا . ع . باطل . خلابس ( xol bes ) ا . ع . سخن رقيق . و دروغ . خلابش ( xal bac ) ا . پ . نوكر و ملازم مرسوم خوار و خلابر . خلابيس ( xal bis ) ا . ع . باطل . و پراكندگان بهر سوى واحد ندارد و يا واحد آن خلبيس است . و دروغ . و آب خورده رفتن شتر چنان كه ساربان را عاجز گرداند . و آنچه نظام نداشته باشد . و نار است . و ناكسان و فرومايگان . خلاة ( xal t ) ا . ع . گياه‌تر . و هر ترهء بركنده . خلاج ( xel j ) ا . ع . نوعى از جامه‌هاى خط دار . خلاج ( xel j ) م . ع . خالج مخالجة و خلاجا . مر . مخالجة . خلاجاى ( xel - j y ) ا . پ . جاى لازم و بيت الخلا و پاى خانه و فرناك . خلاخل ( xal xel ) ع . ج . خلخل . خلاخيل ( xal xil ) ع . ج . خلخال . خلار ( xoll r ) ا . ع . موضعى در فارس كه انگبين نفيس را بدان نسبت دهند و گويا همان خلر باشد كه شراب آنجا معروف مىباشد . خلاس ( xall s ) ا . ع . دزد و راهزن و غارتگر و رباينده . خلاسى ( xel siyy ) ا . ع . كودكى كه يكى از پدر و مادر وى سپيد و ديگرى سياه باشد . و خروسى كه يكى از پدر و مادر وى هندى و ديگرى فارسى بود . خلاسية ( xal siyyat ) ا . ع . زن گندم گون و كمى سيه چرده . خلاش ( xal c ) و ( xel c ) ا . پ . غلغله و شور و مشغله . خلاش ( xel c ) ا . پ . زمين پر گل و لاى . و آب بهم آميخته . خلاشمه ( xal cme ) و ( xel cme ) ا . پ . بيمارى كه از تخمه حاصل شود . و